Kim van Dijk Geschreven door Kims. Foto door: bolletjeom

Ben je van plan om te reizen door Australië? Dan is het extra interessant om jezelf in te lezen over dit groot en intrigerend land. Dit artikel verschaft de nodige informatie over de geschiedenis van Australië, diens inwoners en het politiek systeem.

Het bevolkingsaantal van Australië bedraagt ruim 23 miljoen inwoners waarvan ongeveer 1.5% uit Aboriginals (de oorspronkelijke bewoners van het continent) bestaat. De meeste Australiërs hebben hun originele roots liggen in Europa. 

Rond 50.000 voor Christus vestigden de eerste aboriginals zich in het land dat nu Australië heet. Deze mensen kwamen waarschijnlijk uit Zuid-Oost Azië, en slaagden erin via de Indonesische eilanden het Australische vasteland te bereiken. De aboriginals ontwikkelden een heel eigen cultuur en leefwijze. Ze leefden in stammen. In totaal waren dat er waarschijnlijk zo'n 800, samen ongeveer 300.000 mensen.

Eigenlijk klopt de term “aboriginal” niet helemaal. Het schept verwarring, omdat je dan denkt dat het één bepaald volk is. Er leefden voor de komst van de Europeanen ongeveer 500 stammen, welke onderling sterk konden verschillen. 

De aboriginals waren totaal niet materialistisch, ze namen alleen het hoognodige mee, omdat ze simpelweg geen waarde hechtten aan bezit, en vanwege hun nomadische levensstijl, waarbij het meevoeren van veel bezittingen alleen maar een last was. Zo leefden de aboriginals tienduizenden jaren in rust en vrede, totdat de komst van de Europeanen hun leven en cultuur voorgoed zouden veranderen.

De komst van de Europeanen (1770-1868)

In 1770 'ontdekte' de Engelse ontdekkingsreiziger James Cook de oostkust van Australië. Een naam die je in bepaalde delen van Australië ook regelmatig zult zien terug komen. Het gebied dat door James werd ontdekt werd New-South-Wales genoemd en werd gebruikt als strafkolonie voor Engelse gevangenen. Later werd Australië ook populair onder vrije burgers. In 1849 werd er voor het eerst goud gevonden in Australië en daarna nam de bevolking snel toe, die allemaal in de ban waren van de Gold Rush.

Vlak na de Tweede Wereldoorlog zijn veel Nederlanders naar Australië geëmigreerd. Dit kwam voornamelijk door de armoede in Europa, het tekort aan huizen en de angst voor een nieuwe oorlog.

Het grootste deel van de Australiërs woont in de steden en nabij de kust en dan met name in Sydney, Melbourne, Brisbane, Perth en Adelaide. Doordat de meeste Australiërs in de steden wonen is de bevolking zeer onevenredig over het land verdeeld. 85% van de Australiers wonen bij de zee in de buurt, de rest in de oneindige binnenlanden.

Over het algemeen word je als toerist erg vriendelijk ontvangen door de gastvrije Australiërs. Mensen zijn behulpzaam, spontaan en vaak laid back, zoals ze dat zelf noemen.. Termen als "mate", "g'day", "easy going", "relax"en "no worries" zul je zolang je in het land rondtrekt regelmatig horen. Veel mensen raken verliefd op het land, jaarlijks emigreren dan ook ruim 150.000 mensen naar het land om er te gaan wonen en werken.

Overheid

Sinds 1901 worden de 6 voormalige Britse koloniën van Australië bestuurd als een onafhankelijke federaal gemenebest met een uit 2 kamers bestaand parlementair systeem dat elementen in zich draagt van de Britse, Amerikaanse, Canadese en Zwitserse democratieën, Australië maakt deel uit van het Britse Gemenebest ("the Commonwealth").

Het regeringssysteem kent 3 niveaus: de federale regering, de staatsregering en de plaatselijke regering. De premier staat aan het hoofd van de federale regering en is leider van de partij met het grootste aantal zetels in het "House of Representatives". De eerste kamer is de "Senate". Het staatshoofd, de gouverneur-generaal, wordt benoemd door de federale regering en aangesteld door de Britse koningin Elizabeth II. 

In Australië bestaat stemplicht voor burgers en bij de verkiezingen wordt gebruik gemaakt van het systeem van voorkeursstemmen, waarbij kandidaten in volgorde van voorkeur op de einduitslag verschijnen. Mits je een goede reden hebt, ben je verplicht te stemmen. De straf is een flinke boete. Verkiezingen worden minimaal elke 3 jaar uitgeroepen, de timing wordt bepaald door de regerende partij. Zij hebben 6 maanden de tijd om deze uit te reopen tot aan het einde van hun verkozen termijn.

Om een einde te maken aan de rivaliteit die zich voordeed tussen Sydney en Melbourne betreffende de status van hoofdstad, werd de stad Canberra gesticht. Hier bevindt zich het federale parlement. Canberra ligt in de staat "Australian Capital Territory" of ook wel ACT genoemd.

Bovenaan elke staatsregering staat een premier. Er zijn 3 belangrijke politieke groeperingen, te weten de "Australian Labour Party" en de coalitie van de "Liberal Party" en de "National Party". In elke staat vertegenwoordigt een gouverneur, samen met de gouverneur-generaal, de Britse Kroon in Australië. Deze functie heeft voornamelijk een symbolische betekenis en verleent enige pracht en praal bij de opening van evenementen. 

Een referendum in november 1999 over de vraag of Australië een republiek moet worden heeft uitgewezen dat een meerderheid van de Australische bevolking ervoor kiest deel te blijven uitmaken van de Britse Gemenebest.

Staten hebben eigen zeggenschap over bepaalde belastingen, wetten en regels. Dit zorgt er bijvoorbeeld voor dat er verschillende prijzen zijn voor autobelastingen en -registraties, verschillende registratieprocessen voor verschillende beroepen gelden en zelfs verschillende maximale snelheden gelden per staat.

Aboriginals 

Op dit moment leven er nog ongeveer 200.000 aboriginals in Australië, tegenover zo'n 300.000 op het moment dat de blanken binnenkwamen. Dat is op een totale bevolking van ongeveer 18 miljoen dus maar 2 % van de bevolking.

Het leven is voor aboriginals een stuk beter is dan een eeuw geleden, maar vergeleken met andere Australiërs is het nog steeds slecht. Australië als land is in zijn geheel is een rijk welvarend land. Maar voor de aboriginals zijn er nog steeds erg veel problemen, waaronder de grote alcoholverslaving van veel aboriginals. Er wordt geld geïnvesteerd in afkickcentra en het wordt aboriginals in de probleemgebieden moeilijker gemaakt alcohol te kopen. Veel gebieden zijn nu redelijk alcoholvrij. Maar er blijven nog veel problemen over. Vergeleken met andere Australiërs ligt op dit moment de werkloosheid onder aboriginals bovendien tien keer hoger! Vaak leven ze in slechte huizen en ook geven velen niet veel om hygiëne, waardoor het sterftecijfer nog steeds hoger ligt dan bij de andere Australiërs.

Aboriginals maken ook nog steeds een relatief groot deel uit van de gevangenisbevolking. Wel hebben ze veel meer land teruggekregen door vele rechtszaken, en worden ze veel meer gerespecteerd door hun mede-continentbewoners. Aboriginal kunst is erg in trek, en oude aboriginalgebruiksvoorwerpen of lichamen worden uit respect weer terug gegeven, en er zijn veel meer belangenverenigingen bijgekomen voor aboriginals, waar blanken en aboriginals samenwerken voor een betere toekomst.

De alcoholproblemen, slechte leefomstandigheden en hygiëne worden met allerlei projecten aangepakt, al dan niet met resultaat. Tegenover het respect dat aboriginals hedentendage krijgen, staat ook nog steeds veel discriminatie, bijvoorbeeld op de arbeidsmarkt, en bij de politie en de gevangenissen. Behalve discriminatie maakt ook de verwaarlozing van hun hygiëne en analfabetisme hun kansen op de arbeidsmarkt geringer. 

Als compromis voor de brute geschiedenis, heeft de Australische overheid bepaalde delen van de Northern Territory toegewezen aan  Aboriginals. Als toerist kan je daarom niet overal vrij reizen.