Erik van Erp Geschreven door Erik van Erp. Foto door: Tikva

Reizigers met vliegangst stellen regelmatig dezelfde vragen en zoeken een verklaring voor alles dat hen bezighoudt als ze op het vliegtuig stappen. Lees hoe veilig vliegen is in de antwoorden die wij geven op veel gestelde vragen van mensen met vliegangst.

Waarom wordt het licht gedimd tijdens het opstijgen en landen?

De verlichting in het vliegtuig wordt tijen het stijgen en landen gedimd vanwege veiligheidsredenen. In het zeldzame geval dat er wat gebeurt, is het beter dat je ogen gewend zijn aan het omgevingslicht buiten het vliegtuig. Wanneer het bijvoorbeeld buiten het vliegtuig donker is en binnen brandt licht, duurt het enkele seconden voordat je ogen gewend zijn. In een noodgeval telt elke seconde, daarom wordt het licht op de meest risicovolle momenten van de vlucht gedimd.

Word ik uit het vliegtuig gezogen wanneer iemand de deur tijdens een vlucht openmaakt?

Dit is zeer onwaarschijnlijk, net als de kans dat de deur tijdens de vlucht open zal gaan. Alleen als er een grote explosie is die een groot gat in het vliegtuig veroorzaakt én je je gordel niet om hebt, is die kans aanwezig. Wat de deuren betreft: deze kunnen niet geopend worden zodra het vliegtuig van de grond is. Wanneer het vliegtuig opstijgt, verandert de druk in het vliegtuig. De druk in het vliegtuig is groter dan de druk erbuiten, waardoor het vrijwel onmogelijk is om de deur tijdens een vlucht te openen.

De deur kan alleen geopend worden nadat het vliegtuig is geland. Het vliegtuig is namelijk geprogrammeerd om de luchtdruk in de cabine pas weer aan te passen aan de buitenomgeving wanneer het op de grond staat.

Waarom mag ik met mijn mobiele telefoon niet bellen in het vliegtuig?

Mobiele telefoons kunnen storingen in de elektronische apparatuur van de piloten veroorzaken. Veel luchtvaartmaatschappijen verbieden daarom het gebruik van mobiele telefoons. Wanneer je telefoon in de buurt van een speaker ligt en gebeld wordt, kun je dit al horen voordat de telefoon overgaat. Dit soort elektronische signalen kunnen de werking van bepaalde instrumenten in het vliegtuig verstoren.

Dit betekent niet dat een actieve telefoon op een vlucht al leidt tot catastrofale gevolgen, maar wanneer er gebeld wordt in het vliegtuig en er zich problemen voordoen, kunnen deze verergerd worden door de telefoon. In dat geval kan de piloot misschien niet goed op de elektronische instrumenten vertrouwen.

Wanneer vliegtuigen in de lucht hoger vliegen dan drie kilometer, staan sommige vliegtuigmaatschappijen toe om weer gebruik te maken van de telefoon. Hun vliegtuigen zijn dan uitgerust met een speciaal GSM-systeem waardoor je kunt bellen, sms-en en internetten.

Wat gebeurt er wanneer een vliegtuig geraakt wordt door bliksem?

Bliksem is niet echt gevaarlijk voor vliegtuigen. Zelfs wanneer er een directe inslag is, zal dit niet in de cabine te merken zijn en het zal ook de motoren of de brandstoftanks niet beïnvloeden. Via kleine antennes op het vliegtuig zal de elektriciteit wegvloeien.

Een blikseminslag kan er soms wel voor zorgen dat er brandplekken op het vliegtuig achterblijven. Een piloot zal de inslag wel opmerken en meldt dit bij de technici, zodat zij na de landing de inslag inspecteren.

Kunnen de vleugels van een vliegtuig vallen of breken door turbulentie?

Op lange afstandsvluchten is het bijna onmogelijk om turbulentie te voorkomen. Piloten passen de route aan om zo min mogelijk turbulentie te hebben tijdens een vlucht. Dit doen ze door iets af te wijken van de route of door hoger of lager te gaan vliegen. Toch lukt het niet altijd om om alle turbulentie heen te vliegen, omdat het simpelweg niet altijd goed waar te nemen is. Turbulentie wordt in vier groepen onderverdeeld:

  • Lichte turbulentie, wordt ervaren als af en toe een paar hobbels.
  • Matige turbulentie is turbulentie met wat kleine luchtzakken en wat stevige hobbels en periodes met af en toe wat geschud.
  • Flinke turbulentie: in dit geval voel de natuurkundige krachten wat beter. Je voelt een lichte druk op je riem en spullen die niet vastzitten bewegen. 
  • Extreme turbulentie is turbulentie die echt schade aanricht.

Tijdens de turbulentie kun je zien dat de vleugels een klein beetje meebuigen en de motoren onafhankelijk van het vliegtuig meebewegen. Dit is geen reden om in paniek te raken, want het vliegtuig is zo ontworpen dat de vleugels en motoren niet afbreken bij turbulentie.

Belangrijk om te weten is dat een vliegtuig veilig door turbulentie kan vliegen. Het is vaak meer een comfortprobleem dan een veiligheidsissue. Wel is het belangrijk dat je je veiligheidsriem om hebt.

Kan een de vleugel van een vliegtuig afbreken?

Wanneer turbulentie zich binnen de normale grenzen voordoet, kunnen vleugels niet afbreken. Het kan alleen voorkomen wanneer het vliegtuig tot het absolute uiterste wordt gedreven, waarvoor het ontworpen is. De vleugels zijn ongelooflijk sterk en het is zeer onwaarschijnlijk dat een vliegtuig zomaar in zulke extreme turbulentie terechtkomt.